ΣΥΡΙΖΑ των μελών σημαίνει πολιτική και οργανωτική συσπείρωση του «κοινωνικού ΣΥΡΙΖΑ»

by _/\_

Λίγες μέρες έμειναν ως την περίφημη 3η Πανελλαδική Συνδιάσκεψη του ΣΥΡΙΖΑ και η συζήτηση έχει ανοίξει εφ’ όλης της ύλης. Ζητήματα στρατηγικής και νέους όρους στην συγκρότηση των «πλατιών» κομμάτων της Ριζοσπαστικής Αριστεράς έθεσε ο πρόεδρος του ΣΥΝ προτείνοντας επανίδρυση και ενιαίο κόμμα σε στρατηγική πλέον συμφωνία με επίκεντρο τον «δημοκρατικό δρόμο προς τον Σοσιαλισμό» και το Κόμμα της Ευρωπαϊκής Αριστεράς. Ζητήματα δημοκρατίας και οργανωτικά μοντέλα, πολλά και διάφορα, προτείνονται από συνιστώσες και ανένταχτους σ’ αυτές, συντρόφους και συντρόφισσες του ΣΥΡΙΖΑ. Διατυπώσεις όπως «προγραμματική αντιπολίτευση», «προγραμματική αριστερή αντιπολίτευση», «αριστερή κοινωνική και πολιτική αντιπολίτευση» συγκρούονται στο πεδίο της πολιτικής αντιπαράθεσης εντός ΣΥΡΙΖΑ.

Ποια είναι η αντιπολίτευση σήμερα;

Εν τω μεταξύ η κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ φαίνεται να αντιμετωπίζει μια ιδιότυπη και παράδοξη κατάσταση. Η προσδοκούμενη κοινωνική περίοδος χάριτος δεν φαίνεται να προκύπτει καθώς ήδη από τις πρώτες 40 μέρες της κυβέρνησης μέτρησε μια δυνατή απεργία στο λιμάνι του Πειραιά και αντιμετωπίζει το κύμα της αντίστασης των εκατοντάδων χιλιάδων συμβασιούχων που αν και επισφαλώς εργαζόμενοι και ενίοτε δεμένοι με πελατειακές σχέσεις ξάφνου άρχισαν να οργανώνονται ραγδαία και να μετατρέπονται σε αιχμή και πρωτοπορία του αγώνα. Ακόμη και η, εθιμοτυπική για πολλούς μετά από 35 χρόνια, πορεία του Πολυτεχνείου ήταν μια από τις πιο μεγάλες των τελευταίων ετών. Και βεβαίως τα πιο σκληρά έρχονται με το ασφαλιστικό, τα όρια συνταξιοδότησης γυναικών, το πάγωμα προσλήψεων και μισθών στο δημόσιο, παιδεία κ.λ.π.

Κι όμως ταυτόχρονα το πρώτο γκάλοπ που είδε το φως της δημοσιότητας έδωσε στο ΠΑΣΟΚ 20 μονάδες διαφορά από τη ΝΔ και πτώση στα κόμματα της Αριστεράς, μια μονάδα κάτω για τον ΣΥΡΙΖΑ. Είναι φανερό πως κάτι δεν πάει καλά μ’ αυτή την εικόνα. Δεν υπάρχει προφανής αντιστοίχηση της κοινής εμπειρίας και της κοινωνικής αντίδρασης στη νέα κυβέρνηση με την πολιτική της εκπροσώπηση. Η κοινωνία κάνει αντιπολίτευση όχι όμως η πολιτική αριστερά.

Στο επόμενο διάστημα, καθώς η ΝΔ θα συνεχίσει εις μακρόν την διαλυτική της περιπέτεια και το ΠΑΣΟΚ θα μοιάζει όλο και περισσότερο με μαθητευόμενο μάγο που θα απογοητεύει διαρκώς αποδεικνύοντας γιατί σήμερα, εντός κρίσης, είναι αδύνατο να γεφυρωθούν οι ανάγκες των πολλών με τα συμφέροντα των λίγων, το πολιτικό κενό θα υποδηλώνεται εκκωφαντικά.

Κι όμως τα πράγματα δεν έπρεπε να έχουν κυλήσει έτσι. Πριν από μόλις ένα χρόνο όλοι και όλες εμείς που βιώνουμε από πρώτο χέρι την εμπειρία και την διαδρομή του ΣΥΡΙΖΑ είμασταν σίγουροι/ες ότι εμείς δίναμε την απάντηση. Ζήσαμε την πρωτόγνωρη χαρά και τον ενθουσιασμό μιας κοινωνίας που μας αναγνώριζε τον ρόλο της μοναδικής αντιπολίτευσης. Ζήσαμε στιγμές όπου συμβαδίσαμε με το κίνημα καθώς αυτό κατακτούσε την μαζική άσκηση της πολιτικής στους δρόμους, στις κινητοποιήσεις για το Άρθρο 16, ενάντια στο ασφαλιστικό, μέσα στην νεολαιίστικη εξέγερση του Δεκέμβρη. Νοιώσαμε πως η οικοδόμηση της νέας ριζοσπαστικής αριστεράς προχωρά με γενναία βήματα καθώς το πρώτο προγραμματικό της κείμενο, τα 15 σημεία ήταν κυριολεκτικά στην ευρωπαϊκή πρωτοπορία. Είδαμε τα δημοσκοπικά μας ποσοστά να γίνονται διψήφια και γίναμε αποδέκτες της προσδοκίας ενός κοινωνικού ρεύματος ελπίδας.

Συμπεράσματα και αποφάσεις

Όμως είναι προφανές ότι δεν βγάλαμε όλοι και όλες τα ίδια και σίγουρα όχι τα κατάλληλα συμπεράσματα. Σήμερα η δημόσια εικόνα του ΣΥΡΙΖΑ δείχνει ότι ο μόνος εξοπλισμός του είναι η εμπειρία της προεκλογικής εκστρατείας του 2009. Μια επιφανειακή ανάγνωση του 4,6% που δεν απαντάει ουσιαστικά στο γιατί ο κόσμος μας επέλεξε ξανά παρά την βαθιά κρίση του καλοκαιριού. Αυτό το ποσοστό αντιστοιχεί σε «επενδύσεις» που έγιναν στο προηγούμενο διάστημα, σε μια σχέση πολιτικού και κοινωνικού που διαμορφώσαμε, χωρίς πλήρη συνείδηση, στο παρελθόν. Κι όμως από κει πρέπει να ξαναπιάσουμε το νήμα καθώς η κοινωνική ανάγκη, ο «κοινωνικός ΣΥΡΙΖΑ» συνεχίζει πεισματικά να απαιτεί την πολιτική του έκφραση.

Σήμερα ενόψει της Γ Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης το κέντρο βάρους έχει μεταφερθεί στο οργανωτικό ζήτημα καθώς κι αυτό χρονίζει, ώριμο πια από καιρό, από την Α Πανελλαδική. Οι δεκάδες απαντήσεις και προτάσεις για την δημοκρατική λειτουργία ενός «ΣΥΡΙΖΑ των μελών» είναι φορτισμένες με αγωνία υπαρξιακή και ως εκ τούτου επιχειρούν να υποκαταστήσουν και την πολιτική πλευρά της φυσιογνωμίας του ΣΥΡΙΖΑ.

Το συνολικό διακύβευμα της Γ Πανελλαδικής Συνδιάσκεψης, πολιτικό και οργανωτικό, αφορά την αριστερή απάντηση στην κρίση. Πρόκειται για μια βασική επιλογή που απαιτεί την εξυπηρέτηση των αναγκών που γεννά η κρίση στην εργασία σε αντιπαράθεση με τις αντίστοιχες ανάγκες του κεφαλαίου. Μια επιλογή που αποσκοπεί να παίξει ρόλο στην ανατροπή των ταξικών και πολιτικών συσχετισμών. Πολιτικά συμπυκνώνεται πρωτίστως στην σχέση της ριζοσπαστικής αριστεράς με την σοσιαλδημοκρατία καθώς αυτός ο πολιτικός χώρος παραδοσιακά διεκδικεί και απευθύνεται στα ίδια κοινωνικά ακροατήρια πλην όμως στα πλαίσια ενός σχεδίου που κατά προτεραιότητα αν όχι κατ’ αποκλειστικότητα, απαντά στα προβλήματα του κεφαλαίου. Στην ιδρυτική συμφωνία του ΣΥΡΙΖΑ περιγράφεται ο ρόλος της νεοφιλελεύθερης σοσιαλδημοκρατίας και τονίζεται ξεκάθαρα πώς η πάλη ενάντια στον νεοφιλελεύθερο καπιταλισμό περνά από την απόρριψη της κεντροαριστεράς. Τι σημαίνουν όλα αυτά σήμερα που το ΠΑΣΟΚ είναι αυτοδύναμο στην κυβέρνηση; Εποικοδομητική κριτική και ετεροκαθορισμός ή ξεκάθαρη διακριτή ταυτότητα που οικοδομεί διαφορετική εναλλακτική προοπτική; Αυτή η συζήτηση επείγει τώρα και κρίνεται στα συγκεκριμένα: στο λιμάνι, στους συμβασιούχους, στο ασφαλιστικό, στην εργατική πολιτική, στην αστυνομοκρατία, στην ΠΟΣΔΕΠ κ.λ.π. Οι διαφορετικές απόψεις και οι γραμμές που υπάρχουν μέσα στον ΣΥΡΙΖΑ και μέσα στον ΣΥΝ πρέπει να ακουστούν ξεκάθαρα και να αντιπαρατεθούν. Κάτι τέτοιο στο παρελθόν ήταν σαφές παρά τις αντιφάσεις.

Στις καλύτερες στιγμές του παρελθόντος μας επιχειρήσαμε ουσιαστικά την αλλαγή των κοινωνικών, ταξικών και πολιτικών συσχετισμών και υπό την πίεση του κινήματος, ασκήσαμε μια πολιτική που στήριζε την κίνηση των «από κάτω» και με τη σειρά της επιδρούσε στις συνειδήσεις, άλλαζε το περιεχόμενο της «διακυβέρνησης» και ως αποτέλεσμα μετέβαλε τους πολιτικούς συσχετισμούς διεμβολίζοντας τη σοσιαλδημοκρατία. Σήμερα για να μην συμβεί το αντίθετο πρέπει να σταθούμε εντελώς διακριτά από το σχέδιο της σοσιαλδημοκρατίας. Δεν είμαστε εμείς οι θεματοφύλακες των προεκλογικών υποσχέσεων του ΠΑΣΟΚ! Αντίθετα χρειαζόμαστε μια πολύ πιο ενεργή και επιθετική αντιπολίτευση που θα αναδεικνύει την ουσία της κυβερνητικής πολιτικής. Αυτή αποκαλύπτεται καθαρά στο πεδίο της οικονομικής πολιτικής και της αντιμετώπισης της κρίσης: συμφωνία με τις στρατηγικές γραμμές της ΕΕ, με το Σύμφωνο Σταθερότητας, με την προτεραιότητα των κερδών έναντι των αναγκών. Εκεί ακριβώς πρέπει να στοχεύσει ο ΣΥΡΙΖΑ, στα ζητήματα της αναδιανομής (μισθοί, συντάξεις, έμμεσοι – άμεσοι φόροι), στις εργασιακές σχέσεις, στην ανεργία, στο Σύμφωνο Σταθερότητας. Στον πυρήνα δηλαδή της αντίθεσης κεφαλαίου εργασίας ο οποίος εντός κρίσης έρχεται στην επιφάνεια και γίνεται άμεσα κατανοητός στις ζωές εκατομμυρίων εργαζομένων. Για παράδειγμα οι εργαζόμενοι/ες στα stage μπορεί πέρυσι να καταδίκαζαν το Δεκέμβρη, να ψήφιζαν ΠΑΣΟΚ και ΝΔ, τώρα όμως που το ταξικό στοιχείο ήρθε στην επιφάνεια μέσω των άμεσων αναγκών τους, οργανώνονται, διαδηλώνουν διαρκώς και θέλουν να «τα σπάσουν», ξεχνώντας τι έλεγαν μέχρι χθες.

Η έννοια του «μέλους» και της «πλειοψηφίας»

Το ξεκαθάρισμα των πολιτικών γραμμών είναι προϋπόθεση για να υπάρξει δημοκρατική λύση με πλειοψηφία και μειοψηφία. Εδώ βρίσκεται η ουσία: ο ΣΥΡΙΖΑ εκφωνεί και υλοποιεί μία γραμμή, την πλειοψηφική.

Έτσι απαντιέται και το ζήτημα του μέλους. Πρώτα απ’ όλα είναι δικαίωμα του καθενός να είναι μέλος σ’ αυτόν τον ΣΥΡΙΖΑ, εάν θέλει να είναι. Από κει και πέρα η ριζοσπαστική αριστερά υποχρεούται να συνδράμει αποφασιστικά στην οργάνωση, την ανάταση και την πολιτικοποίησή του κινήματος. Όχι μόνο μέσω της κεντρικής πολιτικής τοποθέτησης αλλά με την ενεργή συμμετοχή στην οικοδόμηση της συλλογικότητας και της αντίστασης. Άρα κατεύθυνση προς ενεργά μέλη και όχι κατεύθυνση και αποδοχή μελών – παθητικών ψηφοφόρων. Όλα αυτά έχουν καίριες συνέπειες στο συνδικαλιστικό, στο αυτοδιοικητικό, στην τοπική δουλειά κ.λ.π.

Εν τέλει, η εξωστρέφεια. Θα πάμε σε καμπάνια εγγραφής μελών ανοιχτή και εκτεθειμένη στην κοινωνία; Κάτι τέτοιο σημαίνει σαφές πολιτικό σχέδιο και αιχμές, γιατί το πλατύ εκλογικό και κοινωνικό ακροατήριο του ΣΥΡΙΖΑ δεν έλκεται πρωτίστως από οργανωτικές ρυθμίσεις αλλά από την ξεκάθαρη εναλλακτική πολιτική πρόταση. Κι αυτή με την σειρά της ανάλογα με το περιεχόμενο της νοηματοδοτεί και εξασφαλίζει την ουσία της δημοκρατικής λειτουργίας: τον ενιαίο ΣΥΡΙΖΑ των μελών ως φορέα συσπείρωσης του πλατιού «κοινωνικού ΣΥΡΙΖΑ».

Advertisements